Sağlık turizmi pazarlamasında birden fazla dil kullanmak, aynı metnin birkaç kopyasına sahip olmaktan daha geniş bir iş. Kelimeler doğru çevrilse bile sürecin kapsamı, kullanılan ton ve sonraki adım farklı anlaşılabilir.

OKUMA HARİTASIDiller arasında korunan anlam

Önce ne söylediğimizi ve neyi henüz bilmediğimizi netleştiriyorum.

Cümle yapısı değişebilir; kapsam, sınır ve sonraki adım korunur.

01 /

Önce neyin değişmemesi gerektiğini belirlemek

Bir içeriği başka bir dile taşımadan önce ana mesajı kısa biçimde tarif etmeyi yararlı buluyorum. Ne anlatıyoruz, hangi sınırları koruyoruz, hangi bilgi henüz kişiye göre değişebilir? Bu soruların cevapları belirsizse, çeviri sırasında seçenekler çoğalıyor ama tutarlılık artmıyor. Önce kaynak metnin ne söylediğini netleştirmek gerekiyor.

Değişmemesi gereken şey her zaman cümlenin yapısı değil. Hizmetin kapsamı, sürecin sorumluları ve kesin bilgiyle değerlendirme gerektiren bilginin ayrımı korunmalı. İfade biçimi ise dilin doğal kullanımına göre değişebilir. Kaynak cümleyi birebir takip edip karşı tarafta farklı bir beklenti yaratmak, benim için başarılı bir uyarlama sayılmaz.

02 /

Dili, ülkenin kısa yolu olarak kullanmamak

Aynı dili konuşan herkesin aynı motivasyonla veya aynı bilgi düzeyiyle geldiğini varsaymak istemiyorum. Kişinin araştırdığı konu, önceki deneyimi, seyahat planı ve karar aşaması da önemli. Ülkeye veya dile göre hazırlanmış geniş varsayımlar, gerçek soruyu duymamı engelleyebilir. Pazarlama planında kullanışlı görünen bir gruplama, birebir konuşmada yetersiz kalabilir.

Bu nedenle uyarlamayı yalnızca ülke adı değiştirmek olarak ele almıyorum. Hangi soruların daha açık açıklanması gerektiğine, hangi örneğin anlaşılacağına ve hangi ifadenin fazla kesin duyulabileceğine bakıyorum. Bunlar değişmez kültürel gerçekler değil; içerik ve ekip geri bildirimiyle sınanması gereken çalışma varsayımları.

03 /

Reklamdan görüşmeye aynı kapsam

Bir dildeki reklamın verdiği mesajla o dildeki sayfanın içeriği birbirini takip etmeli. Sayfadan iletişime geçildiğinde de kapsamın yeniden değişmemesi gerekiyor. Aksi hâlde ekibin işi, kişinin ihtiyacını anlamadan önce içerikte oluşmuş beklentiyi düzeltmek oluyor. Bu nedenle dil çalışmalarını yalnızca çevirmen veya içerik üreticisinin son kontrolüne bırakmıyorum.

İletişim ekibinin pratikte kullandığı terimleri ve açıklamaları bilmek yararlı. Fakat günlük konuşmadaki her kısaltmayı doğrudan siteye taşımak da doğru olmayabilir. Bir ekip içi ifade, ilk kez araştırma yapan kişi için anlaşılmaz olabilir. Metin, onu okuyacak kişinin bildiklerini varsaymadan kendi başına anlaşılabilmeli.

04 /

Sözlük kadar karar kaydı da gerekli

Tekrarlanan terimler için ortak bir sözlük, gereksiz farklılıkları azaltabilir. Ancak bazı kararlar tek kelimeyle ilgili değildir. Bir sürecin nasıl tarif edildiği, bir belirsizliğin hangi cümleyle açık bırakıldığı veya iletişim çağrısının ne beklettiği de tekrar eder. Bu kararların nedenini kısa notlarla tutmak, sonraki üretimde aynı tartışmaya sıfırdan başlamamayı sağlar.

Yapay zekâ bu işte alternatif üretmek ve tutarsızlık adaylarını bulmak için yardımcı olabilir. Yine de düzgün görünen bir cümleyi, sırf akıcı olduğu için doğru kabul etmiyorum. Özellikle kapsamı etkileyen ifadelerde, kaynak mesajla yeniden karşılaştırma ve konuya hâkim bir kişinin okuması önemli. Hız kazanırken anlamı kaybetmek istemiyorum.

05 /

Her dilin bakım işi var

Ana metinde yapılan küçük bir değişiklik, diğer dillerde görünmez bir güncelleme ihtiyacı yaratabilir. Bütün sürümler aynı anda değişmiyorsa hangisinin geride kaldığı anlaşılmalı. Bu yüzden çok dilli içeriği tek seferlik teslim olarak değil, birbirine bağlı sürümler olarak düşünmek daha yararlı. Yeni sayfa açarken bakım yükünü de hesaba katıyorum.

Amacım bütün dillerin aynı sesle konuşması değil; aynı işi doğru ve anlaşılır biçimde anlatması. Üslupta doğal farklılıklar olabilir. Fakat kişinin kendisine ne sunulduğunu, nelerin henüz konuşulması gerektiğini ve sonraki adımda kiminle karşılaşacağını anlaması her sürümde korunmalı. Tutarlılığı bu noktadan değerlendiriyorum.

AKLIMDA KALAN

Çeviride korumak istediğim şey cümlenin biçiminden önce, kişinin ne anlayacağı ve ne bekleyeceği.

Emir Yıldız
Emir Yıldız

Büyüme, pazarlama, tasarım, ürün ve veriyi aynı işin parçaları olarak ele alıyorum.

Biraz daha yakından ↗